Tuesday, 14 February 2017

Málta, Déardaoin



Tá mé ar mo bhealach go Málta Déardaoin. Grian, rud beag níos teo ná anseo i nÉirinn. Caife amuigh ar an tsráid ar maidin, croissant nó dhó...

Ní laethe saoire atá ann, ach toraíocht taisce. Beidh mé ag déanamh taighde ar an saol a bhí ag mo mháthair mhór ann, céad bliain ó shin. Máltach a bhí inti.  Rinneadh cleamhnas di thall, mar a ba nós ag formhór na hEorpa ag an am. Réiteach gnó seachas grá, agus mé ag scríobh an Lá Vailintín seo. Ní hé go raibh airgead ag mo mháthair mhór ná ag m'athair mór, ach ní bhíodh guth ag an bhean sna cúrsaí seo.

Beidh mé ag castáil le gaolta i gcéin, le scríbhneoirí eile, agus le muintir na háite. Tá sé níos mó ná dhá scór bliain ó chas mé ar éinne a bhí gaolta liom, agus mé i mo ghirseach óg.  Tá na daoine móra a ndeachaigh mé anonn ar laethe saoire leo, agus na daoine móra thall ansin ar chas mé leo, tá siad uilig marbh anois. Slabhra briste le deisiú, mar sin.

Beidh mé ag caint le daoine eile arís, daoine a bhfuil cur amach acu ar shaol na ngnáthdhaoine i Málta ag an tréimhse sin. Beidh mé ag tabhairt cuairt ar an dánlann náisiúnta i Rabat, taobh le Mdina, an chathair chiúin. Beidh mé ag castáil le cúpla scoláire is le cúpla geabaire.

Agus mé ag scríobh ríomhphost le mo liosta teagmhálaithe a chomhlíonadh, tá oscailteacht agus flaithiúlacht na Máltach ag teacht tríd. Tá siad breá sásta labhairt leis an stráinséir ata ag cur teachtaireachtaí chucu, lánsásta daoine eile a mholadh mar fhoinse eolais - agus a ríomhphost a thabhairt! - agus eolas a roinnt.

Tugadh moladh domh teagmháil a dhéanamh le duine a bhfuil an sloinne 'Gatt' air, mar shampla. Bhí sé thar a bheith cuiditheach. Ach bhain a shloinne siar asam, ná bhíodh mo mháthair mhór ariamh mór le clann i mBéal Feirste darbh ainm 'Gatt'. Níor rith sé liom nach sloinne Éireannach a bhí ann, ach ag an am céanna bhí go leor Máltach a tháinig go Béal Feirste ag tús an chéid seo caite. Impireacht impireacht - bhí soghluaisteacht ann nach bhfuil ann sa lá ata inniu ann!

Beidh an chuid eile den mhí seo spéisiúil!

Tuesday, 24 January 2017

Lá Idirnáisiúnta na mBan 2017

Teach an ArdMhéara
8ú Márta 2017
Lá Idirnáisiúnta na mBan
Léamha is craic is ceol i dTeach an ArdMhéara, Sráid Dásain, Baile Átha Cliath 2
Gach eolas: realtan (ag) hotmail (ponc) com

Bean a' Tí

Scríbhneoir agus léachtóir í Áine Ní Ghlinn. 28 leabhar scríofa aici. Bronnadh Gradam Reics Carló, Leabhar na Bliana ar Hata Zú Mhamó (Cois Life) 2016 agus ar Daideo (Cois Life) 2014. Leabhar nua ar an mbealach ó An Gúm.

Na Scríbhneoirí

Biddy Jenkinson
Biddy Jenkinson, pic le Máire Uí Mhaicín
 Sláinte na bhfear is go maire na mná go deo! 

Ciara Ní É

Scríbhneoir í an Bleáchliathach seo  (ar Twitter ag @miseciara), a chumann filíocht, ailt, agus scéalta i mBéarla agus i nGaeilge. Ise a bhunaigh an oíche filíochta REIC. Tá blag aici, le nuacht, filíocht agus eile.

Lisa Nic an Bhreithimh

Oibríonn Lisa (ar Twitter ag @LisaNicanB) ar chúrsaí cumarsáide agus scoláireachta in Ollscoil na hÉireann i mBaile Átha Cliath. Cuireann sí clár seachtainiúil i láthair ar Raidió na Life agus tugann sí faoin scríbhneoireacht fosta. Is ball í den ghrúpa 'Scríbhneoirí na Gaeilge' atá lonnaithe in Ionad Scríbhneoirí na hÉireann.


Katie McGreal 

(ar Twitter ag @KatieMcGreal) Iriseoir le Seachtain agus RaidióFáilte, múinteoir machnaimh/rinnfheithimh do dhaoine fásta agus daoine óga, agus scríbhneoir. Lonnaithe i mBéal Feirste. Suim aici i gcúrsaí feimineachais agus i mbun cainteanna ar chúrsaí feimineachais i mBéal Feirste. Stiúrthóir, grúpa scríbhneoireachta trasteorainn, lonnaithe i mBéal Feirste.


Áine Durkin

File,blagadóir,cumadóir amhrán. Bhain a blag duais Oireachtais in 2010. Gradaim bainte amach aici as a cuid amhrán nua-scríofa leis an Fhéile Pan Cheilteach agus le Raidió na Gaeltachta. Cnuasach filíochta, Mise Áine, le theacht amach i mbliana, 2017, le Cló Iar-Chonnacht.

Pauline Nic Chonaonaigh

File agus gearrscéalaí a bhfuil cónaí uirthi i gConamara. Bhain sí duais Oireachtais i 2016 i gComórtas na Scríbhneoirí Úra. Ag obair ar dhráma do dhaoine óga, An Bob nár Buaileadh.


Janneke Spoelstra
File Freaslannach a shaidhmeann an dúlra agus castacht an tsaoil le chéile. Chuaigh sí go Málta mar bhall de mheitheal filíochta mionteangacha. Oibríonn sí chomh maith mar aistritheoir agus taighdeoir  cúnta ag an Fryske Akademy.


Réaltán Ní Leannáin

Gearrscéalaí, file, blagadóir (ar Twitter ag @RealtanNiL). D'aistrigh sí dánta Janneke Spoelstra go Gaeilge. Chuir sí aithne ar Janneke le linn tréimhse cónaitheachta sa Fhreaslainn sa bhliain 2016, an chéad scríbhneoir Gaeilge le gabháil thar lear le tógra Focail Eile


Críona Ní Dhálaigh (@CllrNiDhalaigh) a chuir tús leis an fhéile seo anuraidh (2016). Bhí sí fial, flaithiúil mar ArdMhéara agus is mór an éacht atá déanta aici an féile seo a thosú. 
An tArdMhéara, Críona Ní Dhálaigh, thíos agus ar dheis, leis na scríbhneoirí anuraidh

San íomhá sin thuas chomh maith, tá Áine Ní Mhaoldomhnaigh-O'Driscoll (chun tosaigh, an dara bean ar chlé), nach maireann. Scaoilimis amach é ar an oíche, mar sin, ná cá bhfios cé mhéad againn a bhéarfar beo ar an chéad Lá Idirnáisiúnta na mBan eile i 2018?
Míle buíochas leis na scríbhneoirí eile a tháinig agus a léigh i 2016: Anna Heussaff, Éilís Ní Anluain, Éilís Ní Dhuibhne, Siún Ní Dhuinn, Celia de Fréine, Áine Ní Ghlinn, agus Bean a' Tí 2016, Áine Durkin.

Táimid an-bhuíoch d'Fhoras na Gaeilge as urraíocht a chur ar fáil dúinn. Bhí gach bean ar an chlár sásta a cuid ama a thabhairt saor in aisce, mar a bhí gach bean anuraidh. Bhí an file Freaslannach sásta theacht trasna ar eitleán ar a conlán féin, fiú! Ach is ceart go mbeadh aitheantas agus maoiniú ar fáil do na healaíona. Is mór linn go raibh an Foras in ann cuidiú linn i mbliana. 

Fionn Ó hAlmhain agus Hajime Takahashi a bheas ag gabhail ceoil ar an oíche (thíos)